چالش ها و راهكار هاي افزايش توليد حبوبات ديم در ايران:
چكيده
نخود و عدس از مهمترين گياهان حبوبات مي باشند كه به ترتيب 64 و 23 در صد سطح زير كشت حبوبات در ايران را به خود اختصاص داده اند. نخود و عدس در بين محصولات از نظر سطح زير كشت داراي سومين و پنجمين رتبه در كشور مي باشند كه كشور ايران به لحاظ سطح زير كشت اين دو محصول، چهارمين رتبه را در دنيا به خود اختصاص داده است. غالبا دو محصول نخود و عدس در شرايط ديم ( 95 و 92 در صد) كشت مي شوند و عملكرد اين دو محصول در مقايسه با ساير كشور هاي مهم توليد كننده بسيار پايين مي باشد. عوامل مختلفي در پايين بودن عملكرد اين دو محصول دخيل مي باشند كه از جمله مي توان مديريت ضعيف عمليات زراعي ( آماده سازي زمين، روش كشت، ميزان بذر ، زمان كشت، كنترل آفات و علف هرز، روش برداشت) ، تنش خشكي، تنش سرما ، بيماري برق زدگي ، بيماري فوزاريوم و بيماري ويروسي نام برد. به عبارت بهتر مي توان بيان نمود كه كشاورزان، حبوبات را بسيار سنتي كشت مي نمايند و كمتر مي توان آثاري از يافته هاي تحقيقاتي در مزارع كشاورزان يافت نمود. در صورتي كه با تحقيقات انجام گرفته جهت نحوه آماده سازي زمين، كشت مكانيزه، ميزان بذر، تاريخ كشت مناسب ،كنترل آفات و علف هاي هرز به روش مكانيزه ، چگونگي كاهش خسارت خشكي و بيماري برق زدگي با كشت ارقام مقاوم به بيماري برق زدگي و فوزاريوم در زمان مناسب و برداشت مكانيزه، مي توان عملكرد را حداقل به ميزان 50 در صد افزايش داد. با كشت ارقام اصلاح شده و اميد بخش نخود از جمله هاشم ، آرمان و FLIP 93-93 و ارقام اصلاح شده و اميد بخش عدس از جمله رقم گچساران ، , FLIP 92-12 ILL590 و ILL 6037 همراه با اجراي توصيه هاي فني در طر ح هاي تحقيقي و ترويجي و مزارع نمايشي مي توان به راحتي به اين مهم دست يافت.
سخنان سودمند را باید نشر کرد,مانند افشاندن دانه گندم, هر چند"آب و هوا و زمین" به رویاندن و بار آوردن دانه ها یاری نکنند باز در گوشه و کنار خرمن, سنبله ها و خوشه های معدود سر برمی آورند